Στην καρδιά της Θράκης, πάνω στα σύνορα του Έβρου, υπάρχει μια κοινότητα που ζει «μέσα στη μειονότητα» και παραμένει άγνωστη σε πολλούς: οι Μπεκτασήδες-Αλεβίτες. Στο επεισόδιο της εκπομπής 365 Στιγμές, η Σοφία Παπαϊωάννου καταγράφει τις ζωές, τις μνήμες και τα «στιγμιότυπα» που όρισαν τη μακρόχρονη διεκδίκησή τους για αναγνώριση — μια αναγνώριση που ήρθε το φετινό καλοκαίρι και αλλάζει ισορροπίες ταυτότητας και καθημερινότητας.
Η κάμερα εισέρχεται στον τεκέ της Ρούσσας, το δεύτερο σημαντικότερο κέντρο του Αλεβισμού στον κόσμο, όπου μια οικογένεια φέρει τον ρόλο του φύλακα των τελετουργιών και των αντικειμένων της πίστης. Περιγράφονται οι πρακτικές που τους διαφοροποιούν — δεν προσεύχονται σε τζαμιά, οι γυναίκες συμμετέχουν ισότιμα στις τελετές και δεν επιβάλλεται ο μαντιλοφορετικός κανόνας — και το πώς αυτό το θρησκευτικό και πολιτισμικό αποτύπωμα συχνά χαρακτηρίστηκε αιρετικό σε άλλες χώρες της περιοχής. Στο Μεγάλο Δέρειο, ένα χωριό πάνω στη συνοριακή γραμμή όπου συνυπάρχουν σουνίτες, αλεβίτες και μόλις τέσσερις χριστιανοί, αποτυπώνονται στιγμές συμβίωσης αλλά και οι ρωγμές που άφησαν δεκαετίες αορασίας και αμφισβήτησης.
Το ρεπορτάζ ανασυνθέτει το γιατί η επίσημη αναγνώριση από το ελληνικό κράτος σηματοδοτεί κάτι περισσότερο από μια τυπική πράξη: είναι αποκατάσταση ιστορικής ταυτότητας, προϋπόθεση για νομικά και κοινωνικά δικαιώματα και μια ηχηρή απάντηση στην περιθωριοποίηση. Ταυτόχρονα, η εκπομπή καταγράφει τις αντιδράσεις πέρα από τα σύνορα — την ανησυχία και τις πολιτικές αντιδράσεις στην Τουρκία — και καταδεικνύει πώς η τοπική καθημερινότητα επηρεάζεται από διεθνείς εντάσεις. Μέσα από προσωπικές αφηγήσεις, τελετουργίες, και τις στιγμές που η κοινότητα γιορτάζει ή θρηνεί, αποκαλύπτεται το ανθρώπινο πρόσωπο ενός θρησκευτικού κινήματος που επί χρόνια ζητούσε να ακουστεί.
Highlights
– Επίσκεψη στον τεκέ της Ρούσσας, δεύτερο σημαντικό κέντρο του Αλεβισμού παγκοσμίως.
– Η καθημερινή ζωή και οι τελετές των Μπεκτασήδων-Αλεβιτών στην ορεινή Θράκη.
– Το Μεγάλο Δέρειο: συμβίωση σουνιτών και αλεβιτών σε ένα σύνορο με μόλις τέσσερις χριστιανούς.
– Η επίσημη αναγνώριση από το ελληνικό κράτος και οι επιπτώσεις για την κοινότητα.
– Οι αντιδράσεις και οι πολιτικές προεκτάσεις στην Τουρκία.
– Προσωπικές ιστορίες των ανθρώπων που φύλαξαν την παράδοση και την ταυτότητά τους.
Στο βίντεο θα δείτε συνεντεύξεις με μέλη της κοινότητας, εικόνες από τις τελετουργίες και την καθημερινότητα στον τεκέ και το χωριό, καθώς και μαρτυρίες για το τι σήμαινε χρόνια η αορατότητα και τι σημαίνει τώρα η αναγνώριση. Θα ακούσετε αφηγήσεις που συνθέτουν τα «στιγμιότυπα» μιας κοινότητας που διεκδικεί τη θέση της στην ιστορία και στην κοινωνία.
Video: Οι Αλεβίτες της Θράκης | 365 Στιγμές
Το άρθρο συντάχθηκε με τη βοήθεια του GretAi. Το Video “Οι Αλεβίτες της Θράκης | 365 Στιγμές” αναρτήθηκε 13/11/2026 στο Youtube κανάλι ΕΡΤ Α.Ε.